De houtvezel is de belangrijkste en meest gebruikte bron voor papier. Er zijn meerdere grondstoffen die kunnen worden toegepast. Zo worden ook gras, katoen en bamboe gebruikt om papier te maken. Door steen te malen ontstaat kalk. Ook dat wordt gebruikt voor het vervaardigen van papier. Door toevoeging van een percentage hars aan de kalk ontstaat een nieuwe grondstof. Papier op basis van steen is in wezen geen papier. Het basismateriaal is calciumcarbonaat en geen cellulose in de vorm van vezels. Het resultaat van de combinatie van kalk en hars vertoont wel gelijkenis met papier en is prima bedrukbaar. Het materiaal kan dienen als alternatief voor papier en past in het beleid van diversificatie van grondstoffen.
Een voorbeeld van papier van steen is GaiaKraft. Het betreft een boomvrij papier. Het bestaat voor een groot deel uit mineralen (CaCo3). Daarnaast wordt niet giftig hars (kunststof) gebruikt (tussen de 20 en 40% van het papier). GaiaKraft is geproduceerd zonder gebruik van water of schadelijke chemicaliën zoals zuur of bleekmiddelen. Op gaiakraft.com claimt de producent dat de productie van GaiaKraft de natuur niet verontreinigt met giftige bijproducten en dat het gebruik ervan de CO2 uitstoot van bedrijven reduceert. Gaiakraft heeft daarmee duurzame kenmerken. In een vergelijking met papier op basis van vezels, kan een nuancering van de duurzaamheidclaim worden gemaakt:
steen is, in tegenstelling tot hout, geen hernieuwbare grondstof. Het bosoppervlakte in Europa groeit mede door de papierindustrie. Lees meer;
hoe zwaarder de Gaiakraft papiersoort, des te meer hars, ofwel kunststof, wordt gebruikt. Het percentage kan oplopen tot 40%;
Gaiakraft is niet recyclebaar en mag dus ook niet bij het oudpapier. Gezien de grote gelijkenis met papier zal dit waarschijnlijk wel gebeuren. Dit kan een probleem opleveren voor het zorgvuldig door de papierketen opgezette recyclingsysteem. Lees meer;
wordt GaiaKraft als brandstof gebruikt dan is dit in tegenstelling tot papier en karton uit vezels geen CO2-neutrale brandstof.
Lees meer over GaiaKraft in een artikel in Compress van Arie Hooijmeier van het Kenniscentrum Papier en Karton.
Voor het product TerraSkin gelden in wezen dezelfde opmerkingen als hierboven gemaakt bij Gaiakraft: geen hernieuwbare grondstof, toegevoegde kunststof en mogelijke problemen met recycling. Het hoofdkantoor van TerraSkin is gevestigd in New York. Het product komt uit Taiwan. TerraSkin claimt recyclebaar te zijn. Dat neemt niet weg dat het niet bij het oudpapier kan (de houtvezels ontbreken en er is plastic toegevoegd als bindmiddel). Gezien de grote gelijkenis met papier zal dit waarschijnlijk wel gebeuren. Dit kan een probleem opleveren voor het zorgvuldig door de papierketen opgezette recyclingsysteem. Lees meer over TerraSkin.